Rêu thủy sinh và cây phủ bám lũa đá: 8 loại đẹp và cách buộc rêu
Đội ngũ Cobala Garden · Cập nhật
Rêu java, rêu giáng sinh, rêu lửa, rêu thùy dương, Fissidens, Riccia… loại rêu nào hợp phủ lũa, phủ đá, tạo thảm nền, cách buộc rêu lên lũa và giữ rêu xanh không thối.
Lũa phủ rêu xanh, đá phủ một lớp "nhung" mịn là phong cách rất được ưa chuộng trong thủy sinh. Khác với cỏ trải thảm phải cắm rễ xuống nền, nhóm rêu và cây phủ dưới đây bám vào lũa, đá, lưới — không cần nền dinh dưỡng. (Muốn trải thảm nền, xem bài cây trải thảm thủy sinh.)
Rêu — bám lũa đá, phủ nền

1. Rêu java (Taxiphyllum barbieri)

Rêu java (Taxiphyllum barbieri).Ảnh: Sky99 · CC BY-SA 4.0
Dễ nhất, lớn nhanh; dùng làm tiền cảnh, trung cảnh, phủ lũa hoặc thả búi. Xem trang chi tiết.
2. Rêu giáng sinh (Vesicularia montagnei)

Rêu giáng sinh (Vesicularia montagnei).Ảnh: Storm from Canada · CC BY-SA 2.0
Nhánh xếp tầng như cây thông, dày và gọn; đèn vừa – mạnh thì đẹp nhất. Xem trang chi tiết.
3. Rêu lửa

Rêu lửa.Ảnh: Yercaud-elango · CC BY 4.0
Ngọn mọc thẳng xoắn như ngọn lửa — tạo chiều cao trên lũa. Xem trang chi tiết.
4. Rêu thùy dương (Vesicularia ferriei)

Nhánh rủ xuống như cây liễu — đẹp khi buộc trên nhánh lũa cao. Xem trang chi tiết.
5. Rêu Fissidens

Lá nhỏ xếp hai dãy như lông chim, rất mịn; lớn chậm, hợp bể nano. Xem trang chi tiết.
6. Rêu Riccia (Riccia fluitans)

Rêu Riccia (Riccia fluitans).Ảnh: Turner Brockman · CC BY-SA
Thực chất là rêu tản. Lớn nhanh, cần đèn mạnh, nên có CO₂; buộc lưới lên đá để tạo "thảm" xanh sáng, cần tỉa thường xuyên. Xem trang chi tiết.
Rêu tản Monosolenium tenerum (pellia) cũng là lựa chọn phủ đá đẹp, ít đòi hỏi, nhưng ít gặp và mỏng, dễ gãy.
Cây thấp bám nền dạng thưa
7. Cỏ tóc tiên lùn

Chịu được nước hơi lợ; bán theo khóm, cần tách nhỏ để cắm. Xem trang chi tiết.
8. Sagittaria lùn

Sagittaria lùn.Ảnh: Krzysztof Ziarnek, Kenraiz · CC BY-SA 4.0
Lá thưa, thoáng — chừa chỗ cho cá đáy, cá con bơi lội. Xem trang chi tiết.
Cách gắn rêu lên lũa, đá

- Rửa rêu, nhặt rác, ốc; cắt thành búi nhỏ.
- Trải một lớp mỏng — dày quá lớp dưới thiếu sáng sẽ thối nâu.
- Cố định bằng chỉ cotton (tự mục khi rêu đã bám), dây cước, hoặc keo dán siêu dính dạng gel an toàn cho bể.
- Muốn phủ nền: kẹp rêu giữa hai tấm lưới inox, đặt lên nền.
- Rêu bám chắc sau vài tuần; tỉa định kỳ để lớp dưới không thối.
Rêu và cây phủ nền dễ giữ cặn bẩn — dùng ống xi phông hút nhẹ mặt rêu khi thay nước. Đèn yếu khiến rêu vươn dài, thưa; đèn mạnh cần đi kèm CO₂ để tránh rêu hại bám vào rêu cảnh.
Xem lũa thủy sinh, đá thủy sinh và bố cục thủy sinh.
Xem sản phẩm Rêu Java (Java Moss) tại Cobala Thủy Sinh.
Chọn rêu theo đèn và CO₂
| Rêu | Điều kiện | Ghi chú |
|---|---|---|
| Rêu java | Đèn vừa, không cần CO₂ | Dễ nhất, lớn nhanh |
| Rêu giáng sinh | Đèn vừa – mạnh | Đẹp, lớn chậm hơn rêu java |
| Rêu Fissidens | Đèn vừa | Mịn, hợp bể nano, lớn chậm |
| Rêu Riccia | Đèn mạnh, nên có CO₂ | Lớn nhanh, cần tỉa thường xuyên |
Rêu bị nâu hay thối: nguyên nhân thường gặp
- Phủ quá dày khiến lớp dưới thiếu sáng và thiếu dòng chảy.
- Hồ nhiều chất thải, ít thay nước nên rêu bám bẩn.
- Đèn quá yếu hoặc quá mạnh làm rêu hại bám.
- Rêu bị khô vì không đủ nước khi đặt ở vùng lộ mặt nước.
Tỉa và vệ sinh rêu định kỳ
- Dùng kéo sạch tỉa phần dài, giữ lớp rêu mỏng.
- Hút nhẹ cặn bằng ống xi phông khi thay nước.
- Lấy ra từng phần nhỏ để rửa nếu rêu bám bẩn nặng.
- Thay nước đều đặn; tránh dùng thuốc diệt rêu hại có thể làm hại rêu cảnh.
Xem sản phẩm Rêu Java (Java Moss) tại Cobala Thủy Sinh.
Xem sản phẩm Đèn LED thủy sinh full quang phổ tại Cobala Thủy Sinh.
Câu hỏi thường gặp
Rêu java bao lâu thì phủ kín lũa?
Thường vài tuần đến vài tháng tuỳ ánh sáng, dinh dưỡng và mật độ ban đầu.
Có cần CO₂ cho rêu không?
Hầu hết rêu như rêu java không cần; riêng Riccia và hồ đèn mạnh sẽ lên màu đẹp hơn với CO₂.
Gợi ý chủ đề từ bài viết của Daniel Iseli trên Plantophiles (01/11/2021); nội dung viết lại, kiểm tra và bổ sung bởi Cobala.