Côn trùng
Rệp sáp
Mealybug
Hay gặp ở: Trầu bà, Kim ngân, Kim tiền, Sen đá, Xương rồng, Si, si lá xoăn, sanh, Linh sam (bonsai), Ngũ gia bì, Bàng Singapore, Phát tài, thiết mộc lan, trúc phát lộc, Mai vàng, Ngọc ngân, phú quý (Aglaonema), Cây hạnh phúc, Cỏ lan chi, Hoa giấy, Sứ Thái (sa mạc hồng), Ngọc bích, Quất cảnh, Hoa sứ, Dâm bụt, Hoa nhài, Nguyệt quế, Mai chiếu thuỷ, Trầu bà đế vương, Thanh Xuân, Chanh, bưởi, cam chậu
- Cây hay bị
- Rất nhiều cây: sen đá, xương rồng, trầu bà, lan, dâm bụt, hoa giấy, Hoya, Ficus.
- Triệu chứng
- Cụm bông trắng như bông gòn ở nách lá, kẽ lá, mặt dưới lá, gốc thân; bóp ra dịch. Lá vàng, cây còi; có mật dính, nấm muội đen. Loại rệp sáp rễ: bông trắng bám rễ khi dỡ chậu.
- Vòng đời, cách lây
- Con cái đẻ hàng trăm trứng trong túi sáp trắng; con non mới nở (rất nhỏ, bò được) lan sang lá, cây bên cạnh rồi bám cố định chích hút. Một vòng đời khoảng 1–2 tháng tuỳ loài và nhiệt độ — nhiều lứa gối nhau nên phải xử lý lặp lại.
- Khi nào hay bị
- Quanh năm trong nhà; bùng mạnh khi khô nóng, bí gió.
- Dễ nhầm với
- Nấm mốc trắng (không có thân rệp khi bóp), sợi sáp của rệp muội bông, mạng tơ nhện đỏ.
- Nguyên nhân
- Mua cây mới nhiễm sẵn; khô nóng, bí gió; bón nhiều đạm (đọt non mềm).
- Phòng
- Cách ly cây mới mua 2 tuần; kiểm tra nách lá mỗi lần tưới; không bón thừa đạm.
- Trị — hữu cơ, thủ công
- Tăm bông thấm cồn 70% chấm từng con; xịt nước xà phòng (5ml xà phòng diệt côn trùng/nước rửa chén nhẹ + 1 lít nước) hoặc dầu neem 5ml/lít + vài giọt xà phòng, 5–7 ngày/lần × 3–4 lần (diệt cả lứa trứng mới nở).
- Trị — thuốc (hoạt chất)
- Nặng: thuốc lưu dẫn Imidacloprid, Thiamethoxam (tưới gốc hoặc phun); Spirotetramat. Rệp sáp rễ: dỡ chậu, rửa rễ, ngâm dung dịch thuốc, thay giá thể mới.
- Lưu ý
- Lớp sáp chống nước — thuốc tiếp xúc cần trộn chất bám dính/xà phòng. Kiến hay “chăn nuôi” rệp — diệt kiến cùng lúc.